“GIỮ GÌN TRUYỀN THỐNG VĂN HÓA ĐỊA PHƯƠNG” – KHƠI DẬY TÌNH YÊU VĂN HÓA DÂN TỘC TRONG THẾ HỆ TRẺ

     Gìn giữ và phát huy giá trị văn hóa truyền thống văn hóa địa phương không chỉ là nhiệm vụ quan trọng góp phần phát triển kinh tế – xã hội mà quan trọng hơn là khơi dậy tình yêu và ý thức gìn giữ văn hóa truyền thống cho thế hệ trẻ. Sáng thứ hai ngày 15/12/2025, tại sân trường THCS Hải Đường khu B, đã thực hiện buổi hoạt động trải nghiệm với chủ đề “Giữ gìn truyền thống văn hóa địa phương” rất sôi nổi, ý nghĩa và để lại nhiều dư âm tốt đẹp.

Ảnh: Thầy Nguyễn Xuân Diễn – Hiệu trưởng nhà trường phát biểu trong buổi sinh hoạt dưới cờ.

     Mở đầu chương trình, các bạn học sinh đã được lắng nghe lời dẫn sâu sắc của bạn Ngọc Anh lớp 7B1, khơi gợi niềm tự hào về một Việt Nam tươi đẹp – nơi hội tụ của 54 dân tộc anh em, cùng chung sống hòa thuận, đoàn kết trong mái nhà chung. Những thông tin gần gũi và sinh động đã giúp các em hình dung rõ hơn về bức tranh văn hóa phong phú và đa dạng của dân tộc Việt Nam.

Ảnh: Bạn Nguyễn Ngọc Anh lớp 7B1 dẫn chương trình SHDC tuần 15

     Cô Phạm Thị Tính tổng phụ trách đội nêu các giải pháp để giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc cần có các giải pháp cụ thể:

     Thứ nhất: Về phía gia đình, phụ huynh thường xuyên nhắc nhở, giáo dục các em phải biết yêu, tôn trọng các giá trị văn hóa dân tộc.

     Thứ hai: Nhà trường cần tăng cường giáo dục nâng cao nhận thức và năng lực giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc cho thanh niên, đây là giải pháp cơ bản hiệu quả đối với công tác này. Chú trọng xây dựng môi trường văn hóa, môi trường sư phạm. Mối quan hệ giữa đồng nghiệp với đồng nghiệp, thầy cô giáo phải biểu hiện nét văn hóa mẫu mực. Ngoài ra, Nhà trường cũng cần tuyên truyền cho học sinh biết tự hào và trân trọng những giá trị tinh thần, đạo đức, phong tục tốt đẹp của mái trường mình, địa phương, quê hương. Phát huy các giá trị văn hóa tích cực truyền thống trong cuộc sống mới. Tổ chức hình thức hoạt động văn hóa lành mạnh để thu hút học sinh tham gia. Đặc biệt, mỗi thầy cô giáo cần có ý thức xây dựng hình ảnh là những thầy cô đậm nét đẹp văn hóa. Cùng với đó là việc truyền bá, khơi dậy tình yêu bản sắc văn hóa dân tộc bằng những câu chuyện, chi tiết, lồng ghép trong bài giảng của mình. Chẳng hạn, đối với môn Ngữ văn, Địa lý… là những môn với ưu thế đặc thù của mình, các thầy cô cần tích cực giới thiệu, khơi dậy những nét đẹp về văn hóa dân tộc như: Chữ viết, ngôn ngữ, cách ứng xử, cách đi đứng, ăn mặc, xưng hô…

     Thứ ba: Phát huy thế mạnh của Đoàn thanh niên trong nhà trường. Đoàn trường cần tổ chức nhiều hơn nữa các diễn đàn, hội thi, trò chơi dân gian, góp phần giáo dục ý thức, lòng yêu văn hóa cổ truyền của dân tộc. Làm tốt hơn nữa công tác giáo dục học sinh bằng những tấm gương học sinh có lối sống văn hóa, đẩy lùi và phê phán những biểu hiện trái với văn hóa dân tộc, chú trọng phương pháp bằng cách phát thanh trên loa trường các mẩu chuyện, tấm gương về bản sắc văn hóa cũng rất ý nghĩa.

     Tóm lại: Để thực hiện được tốt việc gìn giữ bản sắc văn hóa cho học sinh, cần có những giải cụ thể như đã nêu và thực hiện các giải pháp đó một cách đồng bộ sẽ nâng cao hiệu quả giáo dục đạo đức cho học sinh phổ thông trong giai đoạn hiện hay.

     Phần đặc biệt nhất là cuộc thi tìm hiểu về văn hóa dân tộc, học sinh tích cực tham gia với ba nội dung chính:

Ảnh: Hình ảnh học sinh tham gia cuộc thi

     * Khởi động và nhận thức

     Bản sắc văn hóa dân tộc là gì? Theo em, những yếu tố nào tạo nên bản sắc văn hóa của người Việt Nam (ví dụ: ngôn ngữ, trang phục, ẩm thực, lễ hội, phong tục)?

     Vì sao việc giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc lại quan trọng đối với mỗi người dân và đất nước? Nếu để mất bản sắc, điều gì có thể xảy ra?

      * Trách nhiệm cá nhân

     Là một học sinh, em có thể làm gì hằng ngày để giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt?

     Em nghĩ các bạn trẻ có nên mặc trang phục truyền thống (như áo dài, áo bà ba) vào những dịp đặc biệt không? Việc này có ý nghĩa gì trong việc giữ gìn văn hóa?

     Em đã học hoặc thực hành được truyền thống, phong tục nào của gia đình hoặc địa phương mình chưa? (Ví dụ: cách gói bánh chưng, cách ứng xử với người lớn tuổi, các trò chơi dân gian).

     Em sẽ làm gì khi thấy các giá trị văn hóa truyền thống bị lãng quên hoặc bị biến tướng?

     * Hội nhập và tiếp thu

     Trong thời đại toàn cầu hóa và Internet, việc tiếp xúc với nhiều nền văn hóa nước ngoài có những thuận lợi và thách thức gì đối với việc giữ gìn bản sắc văn hóa Việt Nam?

     Làm thế nào để chúng ta tiếp thu những cái hay, cái mới của văn hóa thế giới mà không bị hòa tan hay quên đi nguồn cội của mình?

     Theo em, việc đưa các yếu tố văn hóa truyền thống vào các sản phẩm hiện đại (như phim ảnh, ca nhạc, thời trang, game) có giúp giới trẻ yêu thích và gìn giữ văn hóa hơn không? Hãy lấy một ví dụ?

     Em có ý tưởng gì để quảng bá những nét đẹp của văn hóa Việt Nam đến bạn bè quốc tế hoặc những người bạn ở các tỉnh, thành phố khác?

     Nếu được tổ chức một sự kiện văn hóa ở trường, em sẽ chọn chủ đề gì để tôn vinh và giới thiệu văn hóa dân tộc? Em cần những sự trợ giúp nào?

     Kết thúc phần thi vấn đáp tìm hiểu về truyền thống văn hóa dân tộc, những học sinh trả lời đúng đều được nhận một phần quà từ liên đội trao tặng.

Ảnh: Đại diện các đội thi nhận phần thưởng

     Buổi hoạt động trải nghiệm khép lại với nhiều ý nghĩa sâu sắc, giúp học sinh có thêm kiến thức về văn hóa dân tộc. Từ đó biết kết hợp hài hòa giữa việc giữ gìn truyền thống và tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại, xây dựng văn hóa trường học cũng như xã hội hiện đại đậm đà bản sắc dân tộc.

                                                                               Hải Anh, ngày 15 tháng 12 năm 2025

                                                                                   Tin bài: Nguyễn Văn Đông – GV trường THCS Hải Đường